|
|
Nieuwsbrief | nr. 2 | februari 2007
Wat is visitatie?
Het belangrijkste doel van een visitatiebezoek is een verbeterproces op gang te brengen, de kwaliteit van de praktijkvoering te verhogen en waar nodig aan te scherpen.
Visitatie betekent letterlijk: bij collega’s op bezoek gaan.
Via visitatie ontdekt u de sterke en zwakke kanten van uw praktijkvoering.
De Commissie Kwaliteit van de NVVP organiseert de visitatie van vrijgevestigde psychotherapeuten, waaraan uitsluitend NVVP-leden -op vrijwillige basis– kunnen deelnemen.
De NVVP wordt bij de opzet van de visitatie begeleid door het CBO, een landelijk kwaliteitsinstituut voor de gezondheidszorg.
Hoe ziet een NVVP-visitatie eruit?
De Commissie heeft gekozen voor een groepsgewijze vorm van visitatie.
(Zie ook verderop in deze nieuwsbrief). Een visitatie bestaat uit twee voorbereidende bijeenkomsten van elk twee uur, met de gevormde visitatiegroep en één visitatiedag waarbij twee, van tevoren uit de visitatiegroep gekozen praktijken daadwerkelijk worden bezocht. Aan het eind van de visitatie ontvangen alle deelnemers een visitatieverslag.
De visitatie is voor een belangrijk deel gebaseerd op de Kwaliteitscriteria voor de vrijgevestigde psychotherapiepraktijk van de NVVP (2e druk, 2006), die een weerspiegeling zijn van de wettelijke vereisten.
Kan de visitatie verplicht worden gesteld voor alle NVVP-leden?
Zoals gezegd gaat visitatie op vrijwillige basis plaatsvinden.
Tijdens de ledenvergadering van 6 december 2006 gaven enkele leden echter aan dat het goed zou zijn om de visitatie verplicht te stellen voor alle NVVP-leden, om te voorkomen dat verzekeraars de visitatie aangrijpen als onderscheidend kwaliteitsinstrument binnen de NVVP. Omdat de visitatie nu nog in ontwikkeling is, vindt het NVVP-bestuur het te vroeg om hier een uitspraak over te doen; wel is het denkbaar dat visitatie op termijn voor alle leden verplicht wordt gesteld. Hiertoe kan overigens alleen worden besloten na raadpleging van de ledenvergadering.
Kan elk NVVP-lid deelnemen?
Elk NVVP-lid kan zich opgeven voor de visitatie, dus ook bestuurders en commissie- en werkgroepleden.
Leden van het NVVP- of een RVVP-bestuur, toetsingscommissie of een commissie/werkgroep van de NVVP/RVVP kunnen echter -om ongewenste vermenging van functies te voorkomen- niet worden opgeleid tot visiteur.
Hoe groot is de visitatiegroep?
Een visitatiegroep bestaat uit 6 tot 8 NVVP-leden (zo mogelijk uit eenzelfde regio).
U kunt zich individueel of als groep (intervisiegroep of groepspraktijk) opgeven voor visitatie.
Ook bij een aanmelding als groep zullen met het oog op de kosten enkele collega’s worden toegevoegd, totdat een groepsgrootte van 6 tot 8 psychotherapeuten is bereikt.
Wie visiteren?
Het visitatietraject van een visitatiegroep wordt begeleid door een koppel van twee visiteurs.
Een visiteur is een collega die voldoet aan de gestelde criteria, getraind is tot visiteur en zelf is gevisiteerd (zie de voorwaarden in de bijlage).
Gestreefd wordt naar een dusdanige samenstelling van visiteurs-koppels dat tenminste één van hen praktiseert of heeft gepraktiseerd in vergelijkbare omstandigheden als de te visiteren leden (bijv. solopraktijk, groepspraktijk of praktijk voor K&J-psychotherapie). Gezien de grootte en diversiteit van de visitatiegroep en het beschikbare aantal visiteurs zal het niet altijd mogelijk zijn hier in alle opzichten aan te voldoen. De visiteurs mogen niet werkzaam zijn in dezelfde regio als de te visiteren praktijk of daar op enigerlei wijze bij betrokken zijn.
In verband met de reistijd van de visiteurs komen zij bij voorkeur wel uit aangrenzende regio’s.
Tenminste drie weken vóórdat de visitatie zal plaatsvinden, maakt de secretaris van de Visitatiecommissie (zie onderstaande bijlage) de namen van de visiteurs bekend aan de leden van de visitatiegroep.
Een te visiteren praktijk kan tot twee weken van tevoren tegen één of meer visiteurs bezwaar maken bij de secretaris van de Visitatiecommissie en indien de Visitatiecommissie het bezwaar gegrond acht wordt (worden) de betreffende visiteur(s) vervangen.
Hoe wordt de visitatie voorbereid?
De daadwerkelijke visitatie wordt voorafgegaan door twee voorbereidende bijeenkomsten van elk twee uur.
De bijeenkomsten worden i.v.m. de kosten bij voorkeur in de praktijk van een visitatiegroepslid gehouden. De visiteurs zijn op deze avonden nog niet aanwezig.
De leden van een visitatiegroep ontvangen, voorafgaand aan de 1e voorbereidende bijeenkomst, twee vragenlijsten. Deze worden ruim voor de eerste bijeenkomst individueel ingevuld en geretourneerd aan de Visitatiecommissie en vervolgens doorgestuurd naar de betreffende visiteurs en de leden van de visitatiegroep:
• de visitatievragenlijst, gebaseerd op de NVVP-brochure Kwaliteitscriteria voor de vrijgevestigde psychotherapiepraktijk
• en de zogenaamde 360-graden-vragenlijst, met feedback van derden (door de gevisiteerde zelf geselecteerde collega’s vanuit andere disciplines met wie men nauw samenwerkt).
Op de eerste voorbereidende bijeenkomst worden alle ingevulde vragenlijsten in de visitatiegroep besproken. Via deze ‘papieren oriëntatie’ wordt eerst gekeken naar het belang dat ieder hecht aan de verschillende kwaliteitscriteria en de mate waarin hij/zij zelf aangeeft hieraan te voldoen.
Ook neemt ieder vier willekeurig gekozen (zo mogelijk geanonimiseerde) cliëntdossiers uit zijn eigen praktijk mee. In koppels wordt bekeken in hoeverre deze dossiers voldoen aan de Kwaliteitscriteria en waar men afwijkt .
De tweede voorbereidende bijeenkomst van een visitatiegroep (opnieuw zonder visiteurs) staat in het teken van reflectie op het eigen functioneren, het zelf formuleren van suggesties voor verbetering, het zelf stellen van prioriteiten hierin en het op basis hiervan opstellen van een verbeterplan. Deze zaken worden voorafgaand aan de tweede bijeenkomst door alle groepsleden op papier geformuleerd en door de Visitatiecommissie verspreid onder leden van de visitatiegroep en betreffende visiteurs. Per invalshoek/thema worden de verbeterplannen onderling besproken op de tweede bijeenkomst.
Wat gebeurt er op de visitatiedag?
Na de voorbereidende bijeenkomsten wordt onder leiding van de visiteurs de visitatiedag gehouden.
In het ochtenddeel vindt discussie plaats over de ingevulde vragenlijsten en de verbeterplannen. Daarnaast neemt elke deelnemer opnieuw de vier cliëntdossiers mee. Aan de hand van de dossiers wordt gesproken over (onder andere) de thema’s diagnostiek, indicatiestelling en behandelplan, alsmede over de verbeterplannen m.b.t. de dossiervoering.
In de middag bezoeken de visiteurs twee willekeurig gekozen praktijken, waarbij onder meer wordt nagegaan hoe de ‘papieren informatie’ in de praktijk is geregeld. Welke twee praktijken bezocht worden, wordt twee weken van tevoren doorgegeven aan de visitatiegroep. Het al dan niet bezocht zijn door de visiteurs heeft geen invloed op de status van het visitatieverslag.
Wat zijn de kosten van visitatie?
De reële kosten van een visitatie bedragen Â? 540,= per NVVP-lid.
Bij de proefvisitaties (de pilot) in het voorjaar van 2007 worden 25% van de kosten betaald door de NVVP; de kosten bedragen dan € 405,=. Het gaat hier overigens om beroepskosten die fiscaal aftrekbaar zijn.
Waaruit bestaat het visitatieverslag?
In het uiteindelijke visitatieverslag zijn opgenomen:
• de visitatievragenlijst: de sterke punten, de verbeterpunten en de conclusies met betrekking tot de volgende thema’s:
(1) intake en indicatiestelling, (2) behandeling / professioneel handelen, (3) afronding van de behandeling, (4) informatieverstrekking, (5) randvoorwaarden beroepsuitoefening en (6) verbeterplan (-> slotvragen visitatievragenlijst);
• het dossieronderzoek: sterke punten, verbeterpunten, conclusies;
• de 360-graden-vragenlijst: sterke punten, verbeterpunten, conclusies m.b.t.
(1) samenwerking met feedbackvragers, (2) door feedbackgevers genoemde resultaten waaraan de gevisiteerde een relevante bijdrage heeft geleverd en (3) door feedbackgevers genoemde persoonlijke kwaliteiten of competenties.
Ook is aangegeven door welke derden (naar keuze van gevisiteerde) feedback is gegeven, waarbij functies en relatie tot feedbackvrager worden genoemd.
• het eventuele praktijkbezoek: in hoeverre is de papieren oriëntatie (vragenlijsten) in overeenstemming met de daadwerkelijke praktijk en zijn er eventuele verbeterpunten te formuleren?
• aanbevelingen en eindconclusie.
Wat als de gevisiteerde het niet eens is met het visitatierapport?
Indien de gevisiteerde het niet eens is met het visitatierapport, kan schriftelijk bezwaar worden aangetekend bij de secretaris van de Visitatiecommissie (zie de bijlage) met het verzoek om een gesprek. Correspondentie en bezwaren kunnen desgewenst aan het visitatierapport worden toegevoegd.
Wat is de rol van de Visitatiecommissie bij het visitatierapport?
Het visiteurskoppel legt zijn bevindingen, aanbevelingen en adviezen voor iedere psychotherapeut vast in een visitatierapport, dat ter bespreking wordt voorgelegd aan de Visitatiecommissie (zie bijlage).
De Visitatiecommissie bespreekt de door de visiteurs opgestelde visitatierapporten en geeft in een begeleidend schrijven aan het gevisiteerde NVVP-lid haar algemene indruk weer.
Het visitatierapport wordt toegestuurd aan de gevisiteerde praktijk; er wordt geen kopie bewaard, tenzij een hervisitatie wordt aanbevolen. Wel bewaart de NVVP c.q. de Visitatiecommissie een lijst met gevisiteerde NVVP-leden en indien een hervisitatie is aanbevolen wordt dit vermeld tot deze heeft plaatsgevonden.
Zijn er criteria voor hervisitatie?
Er zijn op dit moment nog geen harde criteria voor het aanbevelen van hervisitatie. Het streven is om deze na de pilot op te stellen. Het uitgangspunt is nu dat ieder NVVP-lid in principe aan de kwaliteitscriteria voldoet en dat hervisitatie alleen wordt aanbevolen indien een meerderheid van de Visitatiecommissie op grond van het visitatierapport van mening is dat er sprake is van duidelijke nalatigheid of zaken die echt niet kunnen, bijvoorbeeld wanneer bekend wordt dat de Beroepscode en/of wet- en regelgeving in ernstige mate, d.w.z. met schade voor cliënten, wordt overtreden.
Is het nodig de visitatie na enkele jaren te herhalen?
Net als elk ander kwaliteitsinstrument heeft een visitatie geen eeuwigheidswaarde; het is wenselijk de visitatie na enkele jaren net als bij andere beroepsgroepen te herhalen met een bovengrens van eens per 5 jaar en, met het oog op het proces van kwaliteitsbevordering dat in gang wordt gezet zou eens per 3 jaar wellicht beter zijn. Na de evaluatie van de pilot kan hier meer over worden gezegd.
De bijlage
Over de visiteurs en de Visitatiecommissie
>> De visiteurs
Een visiteur is een collega die zelf is gevisiteerd, voldoet aan de gestelde criteria en getraind is tot visiteur. Een visiteur voldoet allereerst aan de algemene voorwaarden:
- lidmaatschap van de NVVP
- minimaal 5 jaar werkzaam als vrijgevestigd psychotherapeut
- minimaal 650 uur per jaar werkzaam in eigen psychotherapiepraktijk
- zelf gevisiteerd zijn
- onderschrijven van de in het Visitatiereglement omschreven visie en werkwijze.
Om ongewenste vermenging van functies te voorkomen is het van belang dat de visiteurs geen deel uitmaken van het NVVP- of een RVVP-bestuur, Toetsingscommissie of een commissie/werkgroep van de NVVP/RVVP.
Nieuwe visiteurs worden opgeleid door in de praktijk mee te lopen met een ervaren visiteurskoppel.
Zij dienen wel eerst zelf gevisiteerd te zijn.
Bij de samenstelling van de pool van visiteurs wordt gekeken naar de volgende selectiecriteria:
- gewenste grootte van de visiteurspool
- verdeling over de verschillende regio’s
- solopraktijk/groepspraktijk
- praktijk voor volwassenen, praktijk kinderen en jeugdigen
- evenwicht mannen – vrouwen
- spreiding in leeftijd
- niet meer dan één psychotherapeut uit dezelfde groepspraktijk.
Als er meerdere leden zijn die na toepassing van de bovenstaande criteria in aanmerking komen wordt er geloot.
Om het visitatiesysteem meer betrouwbaar voor buitenstaanders te maken wordt bekeken wat noodzakelijk is om de visitatie meer stevigheid te geven, waarbij tegelijkertijd rekening wordt gehouden met de behoefte aan een veilige en vertrouwde sfeer om zelf verbeterpunten te benoemen en een verbeterplan op te stellen.
Als al wordt besloten andere professionals bij de visitatie te betrekken zal dat pas op termijn zijn en dienen aspecten m.b.t. de bescherming van privacy vooraf goed te worden geregeld.
>> De Visitatiecommissie
De Visitatiecommissie wordt door het NVVP-bestuur benoemd en bestaat uit ten minste drie NVVP-leden die tot visiteur zijn opgeleid; zij zijn tevens voorzitter van de (wisselende) visitatiekoppels.
De Visitatiecommissie legt jaarlijks aan het NVVP-bestuur verantwoording af over haar werkzaamheden, met vermelding van problemen van algemene aard die zich bij de visitaties hebben voorgedaan, alsmede een financiële verantwoording van de door haar t.b.v. de visitaties gemaakte kosten. |
