Psychotherapie is een behandelmethode die wordt toegepast bij psychische klachten en stoornissen, zowel bij kinderen en jeugdigen als bij volwassenen en ouderen. De therapie bestaat als regel uit gesprekken met een deskundige hulpverlener - een BIG-geregistreerde psychotherapeut en/of klinisch (neuro)psycholoog.
De behandeling kan individueel zijn, maar ook in groter verband (relatie, gezin, groep) plaatsvinden.
De psychotherapeut/klinisch (neuro)psycholoog lost geen problemen voor u op, maar helpt u nare dingen anders te zien, pijnlijke gevoelens te verwerken of moeilijke situaties anders aan te pakken.
Het doel van de therapie is uw psychische klachten en problemen op te heffen, of zoveel te verminderen dat u er minder last van hebt.
De problemen waarvoor mensen in psychotherapie gaan, zijn heel verschillend. Voorbeelden van psychische problemen zijn: angsten, depressies, verslavingsproblemen, fobieën en dwanghandelingen. Vaak liggen negatieve ervaringen aan de problemen ten grondslag. Informatie over psychische aandoeningen vindt u op deze website.
Productomschrijving psychotherapie
De beroepen psychotherapeut en klinisch (neuro)psycholoog zijn wettelijk geregeld in de Wet op de Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg (Wet BIG). De Wet BIG heeft tot doel de kwaliteit van de beroepsuitoefening te bewaken en te bevorderen en cliënten te beschermen tegen ondeskundig en onzorgvuldig handelen. In de Wet BIG is titelbescherming, registratie en tuchtrecht geregeld.
Om te kunnen worden ingeschreven in het overheidsregister moet worden voldaan aan een aantal voorwaarden. De erkende, 4-jarige postdoctorale opleiding tot psychotherapeut dan wel klinisch (neuro)psycholoog bestaat uit onderwijs, supervisie en leertherapie.
Ook degenen die zijn ingeschreven in het BIG-register psychiater hebben wat betreft de psychotherapie een vergelijkbare deskundigheid.
Hoewel de beroepstitel psychotherapeut wettelijk is beschermd komt het geregeld voor dat niet-psychotherapeuten deze titel ten onrechte gebruiken of suggereren psychotherapeut te zijn door zich als ‘therapeut met een praktijk voor psychotherapie’ te profileren. Het BIG-register geeft uitsluitsel of een behandelaar psychotherapeut is en aan de wettelijke eisen voldoet.
Inhoudelijke bijzonderheden van de gz-psycholoog in de eerste lijn, en van de psychotherapeut en de klinisch (neuro)psycholoog in de tweede lijn
Gezondheidszorgpsycholoog
De gezondheidszorgpsycholoog is werkzaam in alle sectoren van de gezondheidszorg. Deze psycholoog behandelt psychische stoornissen, problemen in de levenssfeer en de psychische aspecten die samengaan met lichamelijke ziekten en invaliditeit. Hoofdtaken van de gezondheidszorgpsycholoog zijn diagnostiek en behandeling. Daarbij worden psychologische kennis en ervaring toegepast. Erkende gezondheidszorgpsychologen zijn geregistreerd in het BIG-register van Gezondheidszorgpsychologen van het ministerie van VWS. De opleiding tot gezondheidszorgpsycholoog is een postdoctorale beroepsopleiding van twee jaar.
Psychotherapeut
De psychotherapeut is opgeleid om intensieve psychologische hulp te verlenenen, met toepassing van psychotherapeutische behandelmethoden. De psychotherapeut tracht in samenwerking met de cliënt psychische klachten en problemen op te heffen of zoveel te verminderen dat men er minder last van heeft. Het beroep van psychotherapeut valt onder de wet BIG en erkende psychotherapeuten zijn geregistreerd in het BIG-register van Psychotherapeuten. Psychotherapeuten hebben een postdoctorale beroepsopleiding van ongeveer vier jaar gevolgd.
Klinisch (neuro)psycholoog
De klinisch (neuro)psycholoog is altijd ook gezondheidszorgpsycholoog en heeft zich daarna verder gespecialiseerd. Deze psycholoog heeft na de universiteit een zesjarige postdoctorale opleiding gevolgd die hem/haar heeft toegerust om complexe problemen te behandelen. U kunt bij de klinisch (neuro)psycholoog terecht voor een psychotherapeutische behandeling. Daarnaast is de klinisch (neuro)psycholoog gespecialiseerd in het verrichten van psychodiagnostisch onderzoek, vaak met behulp van tests. Erkende klinisch (neuro)psychologen zijn geregistreerd in het BIG-register van Klinisch Psychologen en/of dat van Klinisch Neuropsychologen.
In de GGZ worden hulpverleners onderscheiden in de eerste lijn en in de tweede lijn.
De eerstelijnszorg:
Cliënten met lichte psychische klachten worden behandeld door de huisarts, de gezondheidszorgpsycholoog of de eerstelijnspsycholoog.
Vanuit de basisverzekering worden 8 sessies eerstelijnspsychologische zorg geheel of voor een groot deel vergoed vanuit de basisverzekering; vanuit de aanvullende ziektekostenverzekering wordt daar nog een viertal sessies aan toegevoegd. Zie daarvoor het overzicht van zorgpolissen per verzekeraar op
www.kiesbeter.nl/Zorgverzekeringen/polisvanverzekeraar/gewensteverzekeraars/.
U hebt hiervoor een verwijzing nodig van een huisarts, medisch specialist of bedrijfsarts.
De tweedelijnszorg:
De psychotherapeut, de klinisch psycholoog en de psychiater werken in de eerste en de tweede lijn. Zij behandelen (ook) cliënten met zwaardere psychische klachten zoals angsten, depressies, verslavingsproblemen, fobieën en dwanghandelingen. Veel psychotherapeuten en klinisch psychologen zijn tevens gezondheidszorgpsycholoog en/of eerstelijnspsycholoog.
De duur van behandelingen in de tweede lijn varieert sterk en is afhankelijk van de ernst van de klacht en de wijze van behandeling.
De psychotherapeutische en de psychiatrische behandeling worden vergoed vanuit de basisverzekering van de Zorgverzekeringswet, waarvoor elke verzekerde inwoner van Nederland in aanmerking kan komen. Ook voor vergoeding van een tweedelijnsbehandeling is een verwijzing door een huisarts, medisch specialist of bedrijfsarts nodig.